Het belastingplan is gered, maar geldt dat ook voor het kabinet? Premier Rob Jetten staat vrijdag 13 november voor een lastige opdracht: de VVD, D66 en het CDA weer aan dezelfde tafel houden na een stemming die de onderlinge verhoudingen op scherp heeft gezet.De Tweede Kamer stemde donderdagavond met een minimale meerderheid in met het belastingpakket voor 2027. Coalitiepartner VVD stemde tegen. Daarmee heeft het kabinet parlementaire steun voor een belangrijk plan, terwijl een van de eigen regeringspartijen zich er nadrukkelijk van distantieert.Jetten wil vrijdag met vicepremiers Dilan Yeşilgöz namens de VVD en Bart van den Brink namens het CDA bespreken hoe het verder moet. Bij het bekendmaken van dat overleg was nog niet duidelijk of de VVD bereid is de samenwerking voort te zetten.
De deal die alles op scherp zette
Aanleiding is het akkoord dat D66 en CDA sloten met oppositiepartijen PRO en Volt. De afspraken verschuiven belasting van werk naar vermogen. De VVD vindt dat haar coalitiepartners daarmee een grens zijn overgegaan en verzet zich tegen de extra belasting op vermogen.VVD-fractievoorzitter Ruben Brekelmans noemde de gang van zaken donderdagavond “ontluisterend”. Hij wilde eerst met zijn partij overleggen voordat hij uitspraken deed over de toekomst. Een definitief vertrek uit de coalitie was daarmee nog niet aangekondigd.Voor de liberalen speelt bovendien een ongemakkelijke situatie: het belastingpakket valt onder de verantwoordelijkheid van hun eigen minister van Financiën, Eelco Heinen. Zijn partij steunt de aangepaste plannen niet.
Meer dan ruzie over geld
D66 en CDA willen door. D66-fractievoorzitter Jan Paternotte waarschuwt dat een kabinetsbreuk tot langdurige stilstand kan leiden. Hij roept de VVD op verantwoordelijkheid te blijven nemen en samen verder te werken.CDA-leider Henri Bontenbal ziet eveneens mogelijkheden om de samenwerking te herstellen, maar vindt dat daarvoor een grondig gesprek nodig is. Dat moet volgens hem over zowel de inhoud als de onderlinge verhoudingen gaan. Alleen de belastingcijfers bespreken is dus niet genoeg.Jetten noemt woningbouw en stikstof als dossiers waarop hij met deze combinatie vooruitgang wil boeken. Zijn inzet is een doorstart waarbij de partijen beter samenwerken.
De stemming was niet de laatste hindernis
Ook als de coalitie overeind blijft, is het belastingpakket nog niet definitief geregeld. De Eerste Kamer moet zich er nog over uitspreken en een meerderheid is daar niet verzekerd. Een overwinning in de Tweede Kamer betekent dus niet dat de wetgeving al vaststaat.Het minderheidskabinet is voor meerderheden afhankelijk van andere partijen. Deze crisis laat zien hoe moeilijk dat wordt wanneer afspraken met de oppositie binnen de eigen coalitie op verzet stuiten.De vraag is nu of de partijen voldoende vertrouwen kunnen herstellen om samen verder te gaan. De VVD heeft haar volgende stap nog niet bekendgemaakt. Wie het einde van het kabinet al als vaststaand presenteert, loopt daarmee op de uitkomst vooruit.
