Hiemstra schuift aan bij Buitenhof
Afgelopen zondag zat de man die vaak “de Nederlandse Al Gore” wordt genoemd aan tafel bij Buitenhof: voormalig NOS-weerman en inmiddels klimaatondernemer Gerrit Hiemstra. In het gesprek kwamen hittekoepels voorbij, de verschillende klimaatscenario’s en vooral de vraag hoe de politiek volgens hem eindelijk duidelijke richting moet geven aan klimaatbeleid. Je merkte aan alles: Hiemstra wil vaart maken en vindt dat we niet kunnen wachten tot de volgende crisis zich aandient.
Discussie over IPCC-scenario’s
Een punt waar hij hoorbaar aanstoot aan nam: het VN-klimaatpanel IPCC heeft recent het meest extreme toekomstscenario uit de standaardset geschrapt. Dat leidde bij hem tot frustratie, omdat zo’n scenario volgens Hiemstra juist laat zien wat er kan gebeuren als we niets doen. Of je het er nu mee eens bent of niet, hij vindt dat we het risico van uit de hand lopende opwarming niet moeten wegpoetsen in officiële rapporten.
Zo wil hij het klimaatprobleem aanpakken
Over oplossingen is Hiemstra uitgesproken. Volgens hem weet je echt wel wat er moet gebeuren als je de uitstoot omlaag wilt krijgen: energie besparen waar het kan, huizen en bedrijven van het gas halen, overstappen op elektrisch rijden, vaker de bus of trein nemen, meer op de fiets springen, het vliegtuig laten staan en je menu inrichten rondom vegetarische opties. Geen half werk, zegt hij erbij; je pakt het in samenhang aan, anders blijft het dweilen met de kraan open.
Eredoctoraat en golf aan reacties
Onlangs kreeg de oud-weerman een eredoctoraat van de Rijksuniversiteit Groningen, voor wat de universiteit “uitzonderlijke prestaties op het gebied van meteorologie en de gevolgen van klimaatverandering” noemt. Dat eerbetoon leverde hem niet alleen applaus op, maar ook hoon. Op sociale media rolde er een flinke golf aan kritiek over hem heen, variërend van cynische grappen tot felle aanvallen op zijn pleidooi voor stevige maatregelen.
Hevige online kritiek op zijn koers
Met name op X (het vroegere Twitter) sprongen commentaren in het oog waarin Hiemstra werd neergezet als iemand die te ver wil gaan. In video’s en threads werd gesuggereerd dat zijn voorstellen zouden neerkomen op dure warmtepompen voor iedereen, het verbieden van vliegen en een dieet zonder vlees. De teneur: dit is te dwingend en niemand zit daar nog op te wachten. De toon was daarbij geregeld spottend.
Van Hoecke: kies je voor offers of niet?
Voormalig Statenlid Eelco van Hoecke stelde het op X prikkelend voor: ga je stoppen met vlees, aardgas en vliegen omdat anders volgens Hiemstra de planeet eraan gaat, of zeg je daar simpelweg nee tegen? Met zo’n retorische vraag zette hij de tegenstellingen op scherp en liet hij doorschemeren dat hij de voorgestelde veranderingen als overdreven en betuttelend ervaart.
Eppink wil milieubeleid zonder “klimaatreligie”
Ex-Tweede Kamerlid Derk Jan Eppink ging nog een stap verder in zijn bewoordingen. Volgens hem zat Hiemstra met wat hij “klimaathysterie” noemt vaak mis en was het fanatisme ongegrond. Zijn boodschap: natuurlijk kun je verstandig milieubeleid voeren, liefst nuchter en effectief, maar dan zonder de morele druk en grootse doemverhalen die hij aan Hiemstra toeschrijft. Met andere woorden, wel beleid, geen zendingsdrang.
Hoogduin vraagt naar haalbaarheid en redelijkheid
Monetair econoom Lex Hoogduin haakte in op een eerdere wens van Hiemstra om heel snel met fossiele brandstoffen te stoppen. Hij vroeg zich publiekelijk af of Hiemstra dat nog steeds zo ziet en noemde zo’n directe koerswijziging sociaal onredelijk en zelfs schadelijk. Volgens die kritiek onderschatten zulke plannen de gevolgen voor huishoudens en bedrijven die de omslag financieel of praktisch niet meteen kunnen maken.
Waar het debat nu om draait
De botsing rond Hiemstra draait uiteindelijk om de vraag hoe ver je wilt gaan, hoe snel en met welke prijskaartjes. Hiemstra pleit voor duidelijke keuzes en een stevig pakket aan maatregelen, omdat uitstel volgens hem duurder uitpakt. Tegenstanders vinden dat hij te drammerig is en te weinig oog heeft voor kosten, vrijheid en haalbaarheid. Wat je er ook van vindt: de discussie laait opnieuw op, en het laatste woord is hier nog lang niet over gezegd.